Tablet bilgisayarlar çocuğunuzun fiziksel gelişimini etkiliyor!

0
271
views

Günümüzde 5 yaşından küçük çocukların büyük kısmı dokunmatik ekrana sahip akıllı telefon, tablet bilgisayar gibi cihazlara erişebiliyor.

Çocuklara eğitimsel katkıları olabileceği düşünülen özellikle tabletlerin henüz okul öncesi dönemde okuma yazma becerisi olmayan çocuklarda kullanılması ise eğitimsel amaçlarından uzaklaşarak çocukların denetimsiz olarak bu ‘mobil’ cihazlara maruz kalmasına neden oluyor.

Özellikle en yoğun fiziksel gelişim dönemlerinde olan 0-5 yaş arasındaki çocukların bu tarz mobil cihazlarla uzun süreli etkileşimi çocukların motor ve postural gelişimlerinin etkilenebileceği üzerine soru işaretleri doğuruyor.

Motor ve postural gelişim nedir?

Motor gelişim çocuğun bir işi gerçekleştirmek için gerekli olan hareket şekillerini ve yeni motor yetenekleri öğrendiği aktif bir süreçtir.(örneğin: emekleme, yürüme,kavrama)

Postural gelişim ise vücut yapılarının birbiriyle ve çevreyle bir işi gerçekleştirebilmek adına uyum içinde olmaları ve vücudun denge ve duruşunun sağlanması durumudur.(örneğin: oturabilme, ayakta durabilme)

Gelişim ve hareket çeşitliliği

Çocuklar yeni yetenekleri ve vücut uyumunu hareketleri çokça deneyimleyerek ve deneme-yanılma yoluyla tecrübe ederek öğrenirler. Bu farklı öğrenme şekilleri ve süreçleri çocuklarda hareket çeşitliliğini doğurur. Örneğin bir çocuk yanındaki oyuncağı bir elini destek olarak kullanıp uzanarak almayı, desteksiz öne uzanarak almayı veya iki eliyle birden uzanarak almayı deneyimleyerek bir işi farklı şekillerde yaparak yeni hareket çeşitlilikleri edinmiş olur.

Çevreden yeterince veya doğru uyarı almayan çocuklarsa yeni hareket çeşitliliklerini ya da yeteneklerini edinmekte zorlanırlar ve bu durum hareketlerin daha beceriksiz ve kısıtlı yapılmasına neden olur.

Hareketi kısıtlanan çocuk da benzer pozisyonları uzun süre deneyimlediğinden çeşitli duruş ve kas-iskelet sorunlarıyla karşılaşabilir.

Peki tablet bilgisayar ya da akıllı telefon gibi cihazlar bu hareket çeşitliliğini ve vücut duruşunu etkileyebilirler mi?

Tablet bilgisayarların etkileri

Tablet bilgisayar ve akıllı telefon gibi cihazlar çabuk ulaşılabilir ve taşınabilir olmaları sayesinde uzun süre kullanılan ve sıkça tercih edilen cihazlar olabiliyorlar. Bu cihazlardaki çocuklar için herhangi bir kanıtı olmadan eğitici olduğunu öne süren pek çok uygulamaysa, çoğu zaman çocukların eğitimsel olarak bir şey edinmeden sadece ekran önünde saatler geçirmesine neden oluyor. Çocuklar için gerçekten eğitimsel değeri olan uygulamalar ise çocukların edinmesi gereken bilgilerin ancak bir kısmını çocuklara gerçekten aktarabiliyor. Çünkü empati kurma, sosyal ilişkiler geliştirme, problem çözebilme gibi önemli okul öncesi yetenekler ise çok büyük oranda çocukların çevre ve etraflarındaki diğer insanlarla etkileşime geçerek edinebildiği özelliklerdir.

Ancak dokunmatik ekrana sahip bu cihazların sebep olabileceği düşünülen bilişsel eksiklikler dışında fiziksel olarak da gelişimi etkileyebilen özellikleri olabilir.

Çocukların tablet bilgisayar kullanımı üzerine yapılan çalışmalar, tablet bilgisayar kullanımı sırasında çocukların bilgisayar kullanımı ya da televizyon izleme pozisyonlarına göre daha asimetrik ve gövdeleriyle daha eğik pozisyonda durduklarını ve bu duruşun baş ve kolların kontrolü için kas ve tendon gibi yapılara daha fazla kuvvet bindiğini gösteriyor. Ayrıca omuz çevresi ve sırt bölgesinin üst kısmının aşırı aktif olması da tablet bilgisayar kullanımında daha fazla olduğu görülmüş. Bu durum tablet bilgisayarların küçük ekran boyutlarından ve ekranı görebilmek için vücudun alması gereken pozisyondan kaynaklanan sorunlar olarak ortaya çıkıyor.

Küçük ekran boyutlarından dolayı ortaya çıkan uzun süre kullanımlar da aynı pozisyonun fazlaca tecrübe edilmesine sebep oluyor. Böylece özellikle erken gelişim dönemindeki çocukların vücut yapılarındaki sorunların daha ciddi hale gelmesine sebep olabiliyor.

Uzun süre sabit pozisyonlarda kalmak ise erken gelişim döneminde olan bu yaş grubundaki çocukların hareket çeşitliliğini azaltarak, fiziksel ve motor gelişimlerinde olumsuz etkiler ortaya çıkarabiliyor.

Bütün bu problemler de çocukların koşma, tırmanma, zıplama, makas, kalem kullanma gibi erken dönemde edinmeleri gereken yeteneklerin başarısını azaltabilir, kas ve eklemlerde ağrıya sebep olabilir, hatta fonksiyonel olarak skolyoz gibi omurga eğriliği gibi önemli sorunlara neden olabilir.

Tek sorun tablet bilgisayarlar mı?

Küçük ekrana sahip olmaları yüzünden vücut duruşunu ve hareket çeşitliliğini kısıtlaması sadece tablet bilgisayar kullanımıyla görülen bir durum değil. Çocuklar üzerindeki benzer etkiler(eğik duruş, kasların aşırı aktivasyonu gibi) uzun süreli kağıt kalem kullanımı sırasında da görülmüş. Bu yüzden benzer endişelerin akıllı telefon ve kağıt kalem kullanımı için de olduğu söylenebilir. Yani buradaki asıl sorun dokunmatik ekran ya da elektronik cihazlardan ziyade, erken gelişim dönemindeki çocukların gelişimleri için doğru olmayan pozisyonları uzun süre deneyimlemeleri ve hareket çeşitliliklerinde azalma meydana gelmesi.

Aileler ne yapabilir?

Tabletlerin okul öncesi çağındaki çocuklarda eğitimsel etkilerinin ortaya çıkabilmesi adına aileler çocuklarının erişecekleri uygulamaları ya da oyunları kendileri öncelikle denemeli veya görmeli ya da mümkünse çocuklarıyla birlikte uygulamayı kullanmaları faydalı olacaktır.

Özellikle erken gelişim dönemindeki çocukların uzun süreli ve sabit pozisyonlarda tablet bilgisayar, akıllı telefon veya kağıt kalem kullanmamasının sağlanması; yeni hareketleri deneyimlemelerini ve farklı hareket kabiliyetleri kazanmalarını sağlayan oyuncaklara ya da fiziksel aktivitelere yönlendirilmeleri hareket ve duruş üzerine oluşabilecek olası sorunların önüne geçilmesine yardım edebilir. Böylelikle sağlıklı gelişen çocukların sağlıklı birer yetişkin olmalarının da önü açılmış olur.


Kaynaklar:

1-Robery M. Malina(2004). Motor development during infancy and early childhood: overview and suggested directions for research. International Journal of Sport and Health Science, 2: 50-66

2-Stacey C. Dusing, Regina T. Harbourne(2010). Variability in postural control during infancy: implications for development, assessment and intervention. Phys. Ther., 90: 1838-1849

3-Erin K. Howie, Pieter Coenen, Amity C. Campbell, et al.(2017). Head, trunk and arm posture amplitude and variation, muscle activity, sedentariness and physical activity of 3 to 5 year-od children during tablet computer use compared to television watching and toy play. Applied Ergonomics, 65:41-50

4-Jenny S. Radesky, Jayna Schumacher and Barry Zucherman(2015). Mobile and intercative media use by young children: the good, the bad, and the unknown. Pediatrics, 135(1)

5-M. Straker, J. Coleman, R. Skoss, et al.(2008). A comparison of posture and muscle activity during tablet computer, desktop computer and paper use by young children. Ergonomics, 51(4): 540-555

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here