Metabolik Sendrom nedir, nasıl tedavi edilir?

0
34
views

Metabolik sendrom, insülin direnciyle başlayan abdominal obezite, glukoz intoleransı veya diabete mellitus, dislipidemi, hipertansiyon ve koroner arter hastalığı (KAH) gibi sistemik bozuklukların birbirine eklendiği ölümcül bir hormonel sistem bozukluğu hastlığıdır.

Metabolik sendromun erişkinlerde görülme sıklığı yaş ile artmakta ve ortalama %22 olarak bildirilmektedir. Ülkemizde kadınlarda erkeklerden daha sık görülmektedir.

Dünyada ve ülkemizde erişkin toplumun neredeyse üçte birinde metabolik sendrom bulunması, yaşla birlikte riskin artması, morbidite ve mortalite artışına neden olması metabolik sendromu giderek büyüyen bir toplumsal sağlık sorunu haline getirmiştir.

Metabolik sendromu oluşturan hastalıkların nedeni tam olarak bulunamamıştır. İnsülin direnci zemininde gelişen çok yönlü bir hastalık olan metabolik sendrom için genetik yatkınlığın rolü olsa da modern şehir hayatının getirdiği aktif olmayan yaşam tarzı ve yüksek kalorili beslenme davranışları hastalığın seyrini hızlandırmaktadır.

KİMLER METABOLİK SENDROM TANISI ALIR?

Diabetes mellitus veya bozulmuş glukoz toleransı veya insülin direnci tanılarından en az birisi ve hipertansiyon, dislipidemi, abdominal obezite  tanılarından en az ikisinin var olması durumunda kişiye metabolik sendrom tanısı konulur.

NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Metabolik sendromun en gerçekçi tedavi hedefi; insülin direncine neden olan risk faktörlerinin yaşam tarzı değişiklikleri ile kontrol altına alınmasıdır.  Yaşam tarzı değişikliği dışında, metabolik sendromu tedavi edebilecek tek bir tedavi yöntemi yoktur. En uygun tedavi yöntemi, kilo kaybının sağlanması ve düzenli egzersiz yapmanın yanı sıra sağlıklı beslenme ve sigara kullanımının bırakılmasıdır.

Kilo Kaybı
  • %5-10’luk kilo kaybı bile metabolik sendromun tüm alt hastalıkları kontrol altına alabilir.
  • %7’lik kilo kaybı ile birlikte düzenli fizik aktivite 4 yıl içinde Tip 2 DM gelişme riski %50 azaltmaktadır.

Hastalığın bu aşamadaki tedavisi için en yetkin sağlık profesyonelleri, fizyoterapist ve diyetisyenlerdir. Bu iki profesyonelin birlikte çalışması iyileşmeyi ve kilo kaybını hızlandıracaktır.

Fizik aktivite

  • Düzenli fizik aktivite insülin direncini düzelterek glukoz, lipid ve kan basıncı kontrolünü sağlar ve kardiyovasküler fonksiyonları düzeltir.
  • Kilo alımının engellenmesi için düzenli olarak hergün 45-60 dakika fizik aktivite yapılmalıdır. Kardiyovasküler risk azalması için ise günde 10000 adım atılması önerilmektedir.
İnsülin direnci

Metformin insülin direncini düzeltir. Anti-hiperglisemik etkilerine ek olarak iştahı azalttığı için kilo kaybı sağlar. Serum lipidleri üzerinde olumlu etkileri vardır. Değişik dokularda kanser gelişimini azaltmaktadır.

Dislipidemi

HDL düşüklüğünü kontrol etmede sigara kesilmesi ve düzenli egzersiz en etkili yöntemdir.

Obezite

Yaşam tarzı değişikliği ile ilk 3-6 ayda %5-10 kilo kaybı sağlanamazsa ilaç tedavisi uygulanabilir. Morbid obez olgularda cerrahi tedavi uygulanabilir.

Hipertansiyon

Diyette tuz kısıtlanmalıdır.

Yukarıdaki yöntemlerin, gerçekçi olup sonuç verebilmesi için metabolik sendromlu bir hastanın tedavisi başta endokrinoloji uzmanı, fizyoterapist ve diyetisyenden oluşan çeşitli sağlık profesyonellerinin dahil olduğu bir ekip tarafından yapılmalıdır.  Kişinin yaşam tarzı ve davranış değişikliği sağlanarak kalıcı bir iyieşme öncelikli hedeftir.


KAYNAKLAR

Türkiye Endokrinoloji Metabolizma Derneği, Metabolik Sendrom Çalışma Grubunun önerdiği, Metabolik Sendrom Tanı Kriterleri (2005)

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here